We kunnen het ons niet herinneren

Eindelijk komt er beweging in de Parlementaire Enquête Gaswinning. Het is nog maar een beginnetje, maar toch. Morgen komt de achtkoppige voorbereidingscommissie naar Groningen. Ze willen ‘uit de eerste hand horen en zien welke effecten de gaswinning en de aardbevingen hebben op bewoners en ondernemers’. Dat is natuurlijk iets om toe te juichen, maar toch hoor ik ook een stemmetje in mijn oor: “Is dat niet rijkelijk laat, die effecten zijn al jaren te horen en te zien”.

Maar laat ik ze het voordeel van de twijfel geven, hoe moeilijk me dat ook valt. Beter laat dan nooit, zeg ik maar. Dit zijn Kamerleden die het beste met Groningen voor hebben en op dat soort Kamerleden moet je zuinig zijn. Dit zijn Kamerleden die deze week natuurlijk allemaal vóór de motie hebben gestemd om de versterking van onze huizen met een crisisaanpak vlot te trekken. Toch? Ik kijk het voor de zekerheid even na.

Voorgestemd:

  • Tom van der Lee (GroenLinks)
  • Peter Kwint (SP)
  • Roy van Aalst (PVV)
  • Kirsten van den Hul (PvdA)

Tegengestemd:

  • Tjeerd de Groot (D66)
  • Anne Kuik (CDA én Gronings)
  • Dennis Wiersma (VVD)
  • Stieneke van der Graaf (CU)

Dat valt even vies tegen. Vier (4!) van de acht hebben tegen een crisisaanpak gestemd. Dat zijn dus vier Kamerleden die niet het beste met Groningen voor hebben. Vier Kamerleden die vinden dat het sinds 2012 – de grote klap in Huizinge – hier allemaal op rolletjes loopt. Zíj zijn degenen die morgen zeggen: “Jeetje, het is toch erger dan ik dacht; Jeetje, dit moeten we snel onderzoeken; Ach mevrouwtje, wat heb ik met u te doen”.

Waarna ze in de bus terug naar Den Haag stappen en vergeten dat ze ooit in Groningen zijn geweest.


De kloof

Vandaag is, op aandringen van de Tweede Kamer, het Critical Review #5: Over de benutting van kennis in de versterking gepubliceerd. Gemaakt door het Kennisplatform Leefbaar en Kansrijk Groningen van de RUG. Laat ik niet zeuren over het gebruik van engelse woorden en over het woord benutting. Laat ik ook niets zeggen over de benaming van het Kennisplatform.

Maar laat ik het hebben over de inhoud van deze kritische evaluatie. Die is goed, die is gaaf. Klare taal en vingers op de zere plek: de aanpak van de versterking deugt van geen kanten. Het is een moeras waar we als bewoners langzaam in wegzinken, terwijl de politici en bestuurders veilig op het droge staan toe te kijken.

Citaat: Uit de bevindingen blijkt een groot verschil tussen de systeemwereld van het beleid en de leefwereld van de burgers. Zo opvallend als de kloof tussen beide in de versterking is, zagen wij en onze gesprekspartners het niet eerder.

snail-1447233_1920Toch een schamel resultaat na al die (nationale en internationale) rapporten, onderzoeken en aanbevelingen die over onze hoofden uitgestrooid zijn. Dus wat nu? Dat ligt eigenlijk best voor de hand: de kloof moet overbrugd worden. Of er nu een hangbrug of viaduct komt maakt me niet uit. Volstorten met het puin van onze kapotte huizen mag ook. Als hij maar gedicht wordt. Als de politiek maar over de brug komt.

Als zelfs een slak het kan, kunnen Wiebes en Ollongren het ook.

 

Wil de echte schuldige opstaan

„Eindelijk is er na zes jaar weer perspectief, we zien ons huis nu weer groeien. Maar het is een dubbel gevoel. Wij wonen straks in een paleis, veel andere mensen zitten nog steeds in de shit.”

“En er is iets wat knaagt: ,,Ik voel me bijna schuldig dat het ons, via Heft in Eigen Hand, toevallig is gelukt. Wij wel een nieuw huis, mijn overbuurvrouw niet”.

Twee citaten uit het Dagblad van het Noorden, van bewoners bij wie na jaren strijd de versterking van hun huis eindelijk begonnen is/gaat beginnen. Het schuldgevoel begrijp ik, het is niet fijn om als een van de weinigen iets te krijgen en te zien dat een heleboel anderen (nog?) met lege handen staan. Maar het is niet terecht.

IMG_20181208_125218
cartoon uit december 2018

Het is namelijk niet jouw schuld dat je een van de weinigen bent. Nee, dat is het gevolg van het perverse systeem dat de overheid opgezet heeft, het verdeel- en heerssysteem waar we allemaal de dupe van zijn. Dit systeem is gebaseerd op zo lang mogelijk traineren en zo min mogelijk uitbetalen. Soms heeft een bewoner mazzel en pakt het gunstig uit. Maar vraag niet wat daaraan vooraf gegaan is, hoe lang het geduurd heeft en hoeveel zweet, bloed en tranen het gekost heeft om te krijgen waar je recht op hebt. Waar iedereen in Groningen recht op heeft. Zie het artikel: Moedeloos, wanhopig en zonder vertrouwen: nog steeds geen oplossing voor het gros van de Groningse bevingsslachtoffers uit de serie Ik Wacht.

Tegen de mensen die zich schuldig voelen wil ik zeggen: Het is niet jóuw schuld dat andere mensen nog steeds in de shit zitten. Doe het jezelf niet aan om na al die jaren van knokken en volhouden ook nog de last van een schuldgevoel mee te torsen.

Het schuldgevoel hoort bij de overheid die Groningen in de kou laat staan en steeds maar weer terugkomt op eerder gedane toezeggingen. Het zijn premier Rutte, ex-minister Kamp, minister Wiebes, minister Ollongren en al die andere hotemetoten die ’s nachts wakker horen te liggen van hun eigen onbekwaamheid, hun lege woorden en loze beloftes en het voorliegen van het land dat ‘alles in Groningen goed gaat’.

Deze diashow vereist JavaScript.

Ze zouden een voorbeeld aan jullie moeten nemen. Jullie tonen je schuldbewuste burgers met oog voor het leed van de ander. Ik zou willen dat onze bestuurders zich deze eigenschap eens eigen zouden maken. Ik zou willen dat onze bestuurders jullie last over zouden nemen. Dan zou het er in Groningen heel anders uit gaan zien en zouden jullie onbelast kunnen genieten van het vooruitzicht op een versterkt huis.

Versterkingsmonster

Loppersum, afgelopen maandagavond, de gemeenteraad is in vergadering bijeen via beeldbellen. De coronacrisis vraagt om andere manieren van communiceren. De gemeente houdt zich braaf aan het nieuwe normaal. Braaf, dat is wel een woord dat bij de gemeente Loppersum past. 

Loppersum is het epicentrum van de gaswinning en dus ook van de aardbevingen. Zo’n beetje alle huizen (4908 stuks) zijn kapot getrild. Je zou denken, hier is actie en daadkracht vereist. En wel nu! Daar denkt de gemeente anders over. Ze sturen af en toe een brandbrief naar Wiebes, praten eindeloos de Tweede kamer bij over wat hier allemaal mis gaat, en schrijven voor de zoveelste keer een dik rapport: Plan van Aanpak 2020 versterking gemeente Loppersum.

minion-hulk-4772859_1920Afgelopen maandagavond hebben ze het plan goedgekeurd. Niet zo gek als je bedenkt dat ze er zelf aan meegeschreven hebben. Wel verbazingwekkend en verontrustend als ze erbij zeggen dat ze zelf pessimistisch zijn over de uitvoering omdat ze het een versterkingsmonster vinden.
Waarom ze het dan toch goedkeuren? “Omdat we anders een verkeerd signaal aan de bewoners afgeven”, aldus wethouder Pier Prins.

Mijn bek valt ervan open. Wat zijn dit voor angsthazen, die niet met hun vuist op tafel durven te slaan. Die bang zijn dat Wiebes boos op ze wordt als ze NEE zouden zeggen. ‘Nee, hier doen we niet meer aan mee. Nee, dit monster gaan we niet loslaten op onze bewoners. Zijn jullie daar in Den Haag nou helemaal gek geworden!’ In plaats daarvan toont de gemeente zich voor de zoveelste keer het braafste jongetje van de klas.

Beste Pier Prins, het signaal dat jullie hiermee aan de bewoners afgeven is: Geen monster is ons te gek, als Wiebes ons maar lief blijft vinden. Is dit wat jullie verstaan onder een goed signaal?

Wiebes’ wondere werkelijkheid

live-1003646_1920Je maakt een jaarlijkse risicoanalyse en neemt daarbij een rekenmodel als uitgangspunt. Een rekenmodel van de NAM, maar dat terzijde. Je verzamelt wat gegevens en zet de computer aan het werk. De uitkomst maakt je blij: Er zijn in Groningen geen gebouwen meer met een verhoogd risico op instorting bij een zware aardbeving. Je maakt een vreugdesprongetje, want je had het al voorspeld: hoe minder gaswinning, hoe minder huizen er versterkt moeten worden.

Weer terug op aarde valt je oog op de zin: Het model berekent niet of een huis veilig is. Je baalt als een stekker, dit is niet het nieuws waarmee je in Groningen aan kunt komen, ze zien je zowiezo liever gaan dan komen. Wat nu? Je vraagt Rinske Wieman, je woordvoerder Groningen, om raad. ‘Leg de nadruk op het feit dat er geen huizen meer instorten. Dan zijn die mensen zo blij dat ze niet meer luisteren naar wat je daarna nog zegt’.

Tevreden ga je ’s avonds naar huis. Je hebt de werkelijkheid voor de zoveelste keer naar je hand gezet. Toch… meneer Wiebes?