Het handelingsperspectief van Groningers

Onderstaand blog is geschreven door Wout Sorgdrager. Een aanrader om te lezen. Wout schrijft vaker over de gaswinning en alle gevolgen van dien op zijn blog: https://woutsorgdrager.wordpress.com/

Als ik even niets te doen heb, vul ik graag enquêtes in. Vorige week kreeg ik een enquête van het Sociaal Cultureel Planbureau Groningen. De begeleidende mail opent als volgt: ‘Zoals u weet volgen we via deze vragenlijst de ontwikkelingen het gebied van gezondheid, veiligheidsbeleving en handelingsperspectief van Groningers.’
De vragen van het SCP fungeren vaak als theezakjes. Ze dwingen je tot een genadeloos gewetensonderzoek. Mijn handelingsperspectief … ja, hoe zit het daarmee? 

Eén van de vragen betrof de communicatie.

‘Voelt u zich gehoord door de Nederlandse regering als het gaat om uw ervaringen met de gaswinningsproblematiek?’

De eerste jaren na 2012 kwamen de schadetaxateurs van de NAM met een ingenieursbril op. Ze wuifden de schade weg en verpletterden bewoners met dikke pakken berekeningen. Dat bleek geen succesformule. Toen heeft men ze een cursus ‘Luisteren’ gegeven. Echt waar, echt waar. Na die cursus kwamen ze binnen, namen plaats aan de keukentafel, schonken zich een kop thee in en zeiden dingen als: ‘Hoe ís het nu met u?’ en ‘Wat deed dat met u?’ Om vervolgens de schade weg te wuiven, met of zonder dikke pakken berekeningen.

Toen kwam de overheid luisteren. Ze stonden te dringen. Heerlijk. Het was een warm bad vol empathie en luisterende oren van bestuurders en hoogwaardigheidsbekleders. Zelden heb ik me zo gehoord gevoeld. Maar op een gegeven moment moet er gewoon handelend worden opgetreden. Moeten huizen versterkt of vernieuwd worden, moeten bewoners schadeloos gesteld worden en moet die ellende een keer achter de rug zijn. Zodat Groningers die in de bevingsellende zitten, verder kunnen met hun leven. 

Dat bedoelen ze waarschijnlijk met het handelingsperspectief. Goed dat dat gemonitord wordt. Maar wat zou het heerlijk zijn als ze een keer écht aan de slag gaan. Of écht de portemonnee trekken.

Op de foto onze koning die kwam luisteren in Leermens. Jelle van der Knoop, voorzitter van de Groninger Bodembeweging, schreef gisteren een mooie ingezonden brief in het Dagblad van het Noorden. Lees de brief hier.

Over onze hoofden, achter onze ruggen, onder onze voeten

Wij Groningers zijn nuchtere, praktische mensen. Hebben we een deuk in onze auto dan laten we eerst de schade repareren en pas daarna de auto overspuiten. Niet andersom. Daarom durf ik wel te beweren dat, hadden wij het hier voor het zeggen, de boel allang op orde was: onze huizen versterkt, alle schade gerepareerd, smartengeld en waardedaling uitbetaald en een goed gevuld fonds om Groningen er weer helemaal boven op te helpen.

Maar helaas. Een heleboel mensen hebben wat te zeggen over Groningen, maar wij niet. Er wordt over ons vergaderd en gedebatteerd, er worden doekjes voor het bloeden uitgedeeld (schommels voor de jongste bevingsslachtoffertjes bijvoorbeeld), er worden plannen gesmeed tot het ijzer oververhit is. En elke keer flakkert onze hoop op en elke keer weer komen we van een koude kermis thuis. En het is al zo koud in onze gescheurde huizen.

Gisteren is het Groninger Bouwakkoord getekend door een heleboel partijen, maar niet door ons. Vandaag doet Minister Ollongren beloftes aan de bewoners van alle ‘vergeten huizen’ in Appingedam. Voor wat die beloftes waard zijn. En onder onze voeten blijft de aarde gewoon zijn ding doen: een aardbeving bij Westeremden 2.0 Richter, vanmorgen om 7.30 uur. Over de aarde hebben we ook al niets te zeggen.

Update
Dit blog is op 5 september in de Volkskrant verschenen als brief van de dag. Ook de Taalstaat heeft er aandacht aan besteed (Radio 1 om 11:18:50).
Aandacht is fijn, maar zeggenschap is beter.

De prijs van mijn leed

Wat zijn mijn tranen waard, mijn slapeloze nachten, mijn angst, mijn onveiligheid, mijn machteloze woede over de gevolgen van de gaswinning. Welk prijskaartje hangt eraan? Volgens de website van het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) is mijn leed tussen de €1.500 en €5.000 aan smartengeld waard.

Het is algemeen bekend dat Groningen de meest onveilige provincie van Nederland is. De bodem trilt, beeft en verzakt. Onze huizen en harten idem. Je zou zeggen dat dit niet alleen onveilig voelt maar ook onveilig is. Toch denkt het IMG daar anders over:

Het is juridisch gezien niet voldoende om te vertellen dat u zich onveilig voelt om daarmee uw persoonsaantasting concreet te onderbouwen. Dat is ook de reden waarom we naar objectieve (feitelijk vast te stellen) omstandigheden hebben gezocht op basis waarvan die gevoelens van onveiligheid aangenomen kunnen worden“.

Om recht te hebben op smartengeld moeten er feitelijk vast te stellen omstandigheden zijn die je onveiligheid verklaren. Oftewel: het feit dat je in de onveiligste provincie van Nederland woont, is onvoldoende bewijs dat je je onveilig kunt voelen.

Ziehier de door juristen en wetenschappers bedachte smartengeldregeling. Bedoeld ter verzachting en erkenning van ons leed. Mijn leed wordt er alleen maar groter van.

Eerder verschenen blogs:
Gedeelde smart is half smartengeld
Smartelijk geld

Boudel op rieg

Het verhaal van wanhoop, van het gekmakend wachten, van het onbegrip, van de angst, van de woede, van de spanningen, van de uren en uren aan papierwinkel en info-avonden, van het afhaken, van de vermoeidheid en het ongeloof“.

Wat een monnikenwerk hebben de onvolprezen harde werkers van het Groninger Gasberaad geleverd. En wat een doorzettingsvermogen om in tijden van corona en de langste hittegolf ooit, je vast te bijten in het gaswinningsdossier en te proberen *’de zaak op een rij’ te zetten. Het resultaat is de Barometer Boudel op rieg: stand van zaken gasdossier Groningen.

Het vastbijten heeft een stevig boekwerk opgeleverd, wat iedereen zou moeten lezen. Je komt te weten hoe het écht zit met de afhandeling van de schade, de versterking van onze huizen, wat we als bewoners allemaal meemaken en hoe Den Haag doet alsof het allemaal zo goed geregeld is (niet dus). Ik geef toe, het lezen is een hele kluif. Maar bedenk: het aan den lijve meemaken is een nog veel grotere kluif.

Daarom zou het fijn zijn als je het leest en jouw vrienden en familie vertelt hoe het écht zit in Groningen. Daar help je ons als inwoners van het gaswinningsgebied mee. Een steuntje in de rug kunnen we heel goed gebruiken.

*de zaak op een rij = boudel op rieg

Acht jaar na Huizinge, een poging tot een blog

Ik probeer een blog te schrijven over de zware aardbeving van 3.6 Richter in Huizinge op 16 augustus 2012. Ik wil schrijven over hoe laks, onzorgvuldig en onbegrijpelijk traag de overheid omgaat met de gevolgen van de decennialange gaswinning in Groningen. Huizinge 2012 was de eerste noch de laatste zware aardbeving.

Ik wil schrijven over hoe je moet bedelen, knokken en foeteren om te krijgen waar je recht op hebt. En hoe je het dan níet krijgt. Over hoe erg het is dat je zoveel energie kwijt bent aan iets waar je part nog deel aan hebt. Waar je helemaal niet mee bezig wil zijn. Je wil je schade gerepareerd hebben, je wil je huis versterkt, je wil serieus genomen worden, je wil behandeld worden als een mens, niet als een dossiernummer.

telephone-1822040_1920Ik wil schrijven over hoe we gevangen zitten in een oerwoud van regels en richtlijnen, die niets meer te maken hebben met onze dagelijkse realiteit. In Groningen heerst een dictatuur van protocollen, bedacht aan Haagse tekentafels. De manier waarop er omgegaan wordt met de versterking van onze huizen is maar één voorbeeld ervan. Er zijn er nog veel en veel meer.

Maar eigenlijk wil ik helemaal geen blog schrijven over acht jaar na Huizinge. Ik wil het er helemaal niet meer over hebben. Want het is om te huilen, gillend gek van te worden, moedeloos, kwaad, ziedend, misselijk, ziek, overspannen, wanhopig…

Ik wil dat er een einde komt aan deze dictatuur. Ik wil weer net zo kunnen leven als de rest van Nederland. Dat is wat ik wil. Ik wil mijn leven terug.

Lees ook:
Acht jaar na Huizinge: gaskraan gaat dicht, maar problemen zijn niet opgelost. 
Acht jaar na de aardbeving in Huizinge is wanhoop nog steeds dichterbij dan hoop
Na de beving volgden beloftes – en toen uitstel