Hou vol, hou moed

Van Lauwerzee tot Dollard tou
van Drenthe tot aan t Wad

doar za(akt), doar trillt, doar beeft t laand
mien Ommelaand mien Stad

De geschiedenis herhaalt zich in Groningen. Vijftig jaar geleden was het hommeles over het al dan niet inpolderen van de Dollard. Er speelde zich een ongekend felle en langdurige politieke strijd af. Net als nu stonden Groningen en Den Haag lijnrecht tegenover elkaar. De belangen botsten, de sociale onrust was groot en de uitkomst lang ongewis.Screenshot_20180119-091444

Ik lees erover in het boek ‘De Dollard, een dijk te ver’ en ik geloof mijn ogen niet. Het boek leest als de generale repetitie van de strijd die we nu in Groningen voeren. Het scenario lijkt geschreven door dezelfde tekstschrijver:

De achterkamertjes van de zestiger jaren: niets wordt openbaar!
Den Haag trapt op de rem
Minister van Aartsen komt op bezoek
De politiek doet mee: het Actiecomite Dollardinpoldering
Scherpe tegenstelling Rijk-regio
Streeksamenkomst: alle koppen in dezelfde richting
De natuurbescherming roert zich
Oprichting werkgroep Dollard
Waddenclub in de Tweede Kamer
Veel aandacht KRO
Werkgroep Dollard op bezoek bij staatssecretaris Vonhoff
Iedere maand een nieuw rapport
VVD-kamerleden naar Groningen
Opnieuw grote onrust in Oost-Groningen
De strijd verlegt zich naar Den Haag
Kabinet buigt zich weer over Dollardwerken
De apotheose
De laatste stuiptrekkingen
De ontknoping: de Dollard is behouden.
De boodschap: halsstarrigheid, volhardendheid, overtuiging en actiebereidheid loont.

‘Hou vol, hou moed’ zei Sandra Beckerman tijdens het gasdebat, ‘we gaan deze strijd winnen.’ De geschiedenis bewijst dat het kan.

Tot vanavond bij de Fakkeltocht in Groningen, Appingedam, Den Haag of Brussel. En steek uw fakkel alvast digitaal aan.

P.S. Twijfelt u nog? Lees dan de aangrijpende longread van Agmar van Rijn over leven in het aardbevingsgebied:  ‘Woon je er nog?’ 

Code Rood in Groningen en nu?

InkedSchermafdruk 2018-01-12 10.49.45_LI (4)
Sinds afgelopen donderdag is het officieel, in Groningen geldt Code Rood, het hoogste alarmeringsniveau. Sinds de aardbeving in Zeerijp zijn de veiligheidsrisico’s voor Groningen te groot geworden, stelt het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM).

Code Rood wordt ook als weerwaarschuwing gebruikt. Dan betekent het: ‘weer dat  zoveel schade of overlast bezorgt dat het ,,ontwrichtend’’ kan zijn voor de maatschappij.’ Ga niet de weg op, is dan het dringende advies.

Wat Code Rood bij aardbevingen betekent weet ik niet. Wat is het dringende advies dat hierbij hoort? Moet ik onder mijn keukentafel schuilen, water en voedsel in slaan, gas en electra afsluiten, maken dat ik wegkom of een valhelm opzetten? Ik weet het niet, want dat vertelt het SodM er niet bij. Trouwens ook de provincie en de gemeentes niet.

En zo wordt de onzekerheid en de onveiligheid groter en groter. Wanhopig word je ervan. Ook mijn stressmeter heeft inmiddels het hoogste alarmeringsniveau bereikt. De nieuwe schade aan mijn huis heb ik gemeld, alleen weet ik niet waar ik mijn bevingsstress kan melden. Maar ook daar is vast wel een loket voor. Toch?

Hoe nu verder na aardbeving 3.4?

Vanochtend werd ik gebeld door een vriendin die bezorgd vroeg hoe het nu met me ging. Prompt schoten mijn tranen uit hun schuilplaats te voorschijn. Daar hadden ze zich sinds gisteren verstopt, want eerst komt de shock en daarna pas de schrik. Het huilen luchtte op, net zoals de woedende Groninger bodem moest ook ik me ontladen.

Wat de grote klap van gisteren duidelijk heeft gemaakt is: het kan zo niet langer. De afgelopen vijf jaren tonen aan dat regerend/bestuurlijk Nederland niet op kan tegen de macht van de multinationals Shell en ExxonMobil. Laten we er geen doekjes meer om winden, de olies zijn van plan Groningen tot de laatste druppel aardgas leeg te pompen.

DTGtbfuXkAAWm26Dat betekent dat ons leven in Groningen onveilig en angstaanjagend is en blijft. Maar daarmee is het natuurlijk niet klaar, want er bestaat ook nog zoiets als de zorgplicht van de Overheid voor haar burgers (‘De zorg van de overheid is gericht op de bewoonbaarheid van het land en de bescherming en verbetering van het leefmilieu’).

Nu de kaarten open op tafel liggen, is het onontkoombaar dat de Overheid gaat handelen. Een Overheid die zich aan zijn zorgplicht houdt regelt, om te beginnen, dat:

  • Iedereen die uit Groningen weg wil met een fatsoenlijke opkoopregeling en smartegeld kan vertrekken.
  • Schade direct door aannemers wordt hersteld en de rekening naar de NAM gaat. Het schadeprotocol kan de prullenmand in.
  • De dividendvrijstelling voor multinationals van 1,4 miljard euro wordt overgemaakt naar het Schadefonds Groningen.
  • Er een Deltaplan voor Groningen komt.

Zo, nu kan Minister Wiebes als hij woensdag in Groningen is, hier gelijk bij het kruisje tekenen.

                  X

Zo voelt een aardbeving van 3.4

“Voor wie wil weten hoe een aardbeving voelt: je schrikt je rot, je weet niet wat je moet doen, het huis kraakt, de muren bewegen en de vloer golft. De stress schiet door je lijf en je trilt nog uren na.”

Deze woorden twitterde ik vanmiddag toen ik wat bekomen was van de eerste schrik. Het is een lastig uit te leggen fenomeen zo’n aardbeving. Je zit rustig achter je bureau wat te werken en opeens is alles anders. Het begint met een harde klap waardoor je opkijkt, terwijl in dezelfde seconde alles wat normaal niet beweegt begint te bewegen. De muren, de vloer en het griezeligst van alles, boven je hoofd kraakt het dak in zijn voegen.

Foto-ANP
foto ANP

Je houdt je adem in en verstart terwijl je oren gespitst zijn op wat er boven je gebeurt. Blijft alles op zijn plek of komt het dak naar beneden? Moet je maken dat je wegkomt en waar moet je dan heen? Is je huis nog veilig genoeg om in te blijven of kan het na tien minuten alsnog instorten? Hoe is het met de huizen van de buren en van vrienden in andere dorpen? Dit alles en nog veel meer schiet er in een paar seconden door je hoofd, terwijl de adrenaline door je lijf giert.

De vorige zware aardbeving (2012, Huizinge 3.6)  heb ik ook meegemaakt. Ik woonde nog niet zo lang hier en wist nog van niets. Ik ben toen ook geschrokken, maar lang niet zo erg als nu. Sinds 2012 heb ik tientallen aardbevingen meegemaakt, van hele lichte tot wat zwaardere. Ik was er eigenlijk wel een beetje aan gewend. Tot vandaag, toen kwam niet alleen de opgebouwde spanning in de bodem, maar ook die in mij vrij.

Zes jaar geleden waren mijn zenuwen nog van staal. Nu zijn ze van bordkarton, makkelijk te scheuren. Het leven in gaskolonie Groningen eist een zware tol. Deze aardbeving zal nog lang natrillen, tot in Den Haag aan toe.

 

Volgordelijkheid

037f5ef8-18bb-4e64-8b16-bf6dc2e32460Dankzij Camiel Eurlings heb ik op de tweede dag van het nieuwe jaar al een nieuw woord geleerd: volgordelijkheid.
In de publieke excuses die hij maakt over het mishandelen van zijn (ex)vriendin schrijft hij: “De versies over de volgordelijkheid verschillen”. Hiermee twijfel zaaiend over wie er begonnen is. De ongepastheid hiervan spreekt voor zich.

Het woord volgordelijkheid laat me niet meer los. Kennelijk liggen volgordes veel minder vast dan ik altijd dacht. Het gevolg is dat ik nu opeens van een heleboel zaken niet meer zeker ben. Valt Nieuwsjaarsdag vóór of ná Oudejaarsdag? Komt zonneschijn echt ná regen of toch ervóór? Vallen vuurwerkslachtoffers vóór of ná het afsteken van vuurwerk? Komt berouw eigenlijk wel ná de zonde?

Net bijgekomen van de oliebollen en de drank ben ik in één klap klaar voor het nieuwe jaar. Een jaar waarin volgordelijkheid mijn leidraad zal zijn. Een jaar waarin ik op zoek ga naar het antwoord op vragen als:

  • Is de mijnbouwschade in Groningen begonnen vóór of ná het begin van de gaswinning?
  • Moeten Groningse huizen vóór of ná de sloop versterkt worden?
  • Moet de gaswinning gestopt worden ná of vóórdat Groningen van de kaart geveegd is?

Volgordelijke vraag van een lezer: 

  • Moet het meet- en regelprotocol kloppend zijn vóór of nà de teloorgang van alle Groninger erfgoed?

Oproep: heeft u nog volgordelijke vragen over de gaswinning, laat het mij weten.